Γιατί αξίζει να σκεφτείτε τον ύπνο του Αϊνστάιν

Μια ιστορία για την αϋπνία, την αυτογνωσία και τον αυτοέλεγχο (ή την έλλειψή τους).

Το μωρό του φίλου μου ξύπνησε στις 3 τα ξημερώματα και αποφάσισε ότι η μέρα του ξεκινούσε. Έμενα εκείνο το Σαββατοκύριακο στον Παύλο και έβλεπα τη συνεχή προσπάθειά του να κρατήσει τα πάντα υπό έλεγχο, ενώ η σύντροφός του ήταν σε ταξίδι δουλειάς. Τι σημαίνει «τα πάντα»; Μια παρουσίαση σε έναν πάρα πολύ σημαντικό πελάτη, διαπραγματεύσεις με έναν ιδιοκτήτη που ήθελε να ανεβάσει το νοίκι σε ύψη που δεν έχει δει η ανθρωπότητα και, φυσικά, το μωρό τριών μηνών.

Ας σας δώσω μια εικόνα. Η μουσική επένδυση είναι οι φωνές της μικρής Άννας, με λίγες παραλλαγές κλάματος ενδιάμεσα. Ο Παύλος κουνάει την κούνια, αλλά οι φωνές δυναμώνουν. Παίρνει τα κλειδιά του αυτοκινήτου και το μπουφάν του μωρού, έτοιμος για μια βόλτα με το αυτοκίνητο. Ελπίζει, προσεύχεται, να πιάσει. Είναι τόσο κουρασμένος, δεν έχει κοιμηθεί κανείς δεν ξέρει πόσο καιρό, που όταν μπαίνει στο αυτοκίνητο βλέπει ότι φοράει μια σαγιονάρα και ένα παπούτσι και δεν θυμάται αν πήρε τα κλειδιά του σπιτιού. Του άνοιξα εγώ όταν γύρισε, με την Άννα, επιτέλους, κοιμισμένη.

Ξέραμε όμως και οι δύο ότι αυτό το διάλειμμα δεν θα κρατούσε πολύ. Ο Παύλος σωριάζεται στον καναπέ. Νιώθει ότι τα κάνει όλα λάθος. Ακόμη και τα πιο απλά, όπως η αλλαγή πάνας, του φαίνονται βουνό, και ταυτόχρονα έχει κουραστεί να παλεύει με την ενοχή που δεν τα καταφέρνει τόσο τέλεια όσο ήθελε. Του είχαν πει ότι ο πρώτος καιρός με μωρό δεν είναι περίπατος. Αλλά «οι καλύτεροι δεν ξεκουράζονται», έτσι;

Δεν έχουμε βρεθεί όλοι στη θέση του Παύλου, αλλά αυτή η αίσθηση εξάντλησης, κυνισμού και αποσύνδεσης ίσως σας είναι γνωστή… Αν συνδυαστεί με την αίσθηση ότι δεν τα καταφέρνουμε, έχουμε όλα τα υλικά για μια λέξη που όλοι ακούμε συχνά, την εξουθένωση. Μπορούμε να την προλάβουμε; Υπάρχουν δεξιότητες που μας προστατεύουν;

Ο Αϊνστάιν λέγεται ότι κοιμόταν τουλάχιστον 10 ώρες τη μέρα, σχεδόν μιάμιση φορά περισσότερο από τον μέσο Αμερικανό σήμερα (6,8 ώρες). Στοιχηματίζω όμως ότι την εποχή του Αϊνστάιν φράσεις όπως «οι καλύτεροι δεν ξεκουράζονται» δεν ήταν ο κανόνας. Ζούμε σε ένα πλαίσιο που μας σπρώχνει συνέχεια πέρα από τα όριά μας, που ζητάει περισσότερα από όσα χωράει μια υγιής καθημερινότητα και μας κάνει να πιστεύουμε ότι παραγωγικότητα σημαίνει ένα ημερολόγιο γεμάτο συναντήσεις και καθόλου χρόνο για τον εαυτό μας.

Τι σχέση έχει όμως η εξουθένωση με την αυτογνωσία και τον αυτοέλεγχο;

Ώρα να φορέσουμε τα γυαλιά δεξιοτήτων της Morphoses και να ξανακοιτάξουμε γύρω μας.

Το μυστικό είναι πόσο καλά ξέρουμε τις δυνατές και τις αδύναμες πλευρές μας, πώς οργανώνουμε τον εαυτό μας και πώς ελέγχουμε τη συμπεριφορά, τα συναισθήματα και τις σκέψεις μας καθώς κυνηγάμε τους στόχους μας. Με τρεις λέξεις. Αυτογνωσία. Αυτοδιαχείριση. Αυτοέλεγχος.

Ας πάρουμε ξανά τον φίλο μου τον Παύλο. Τι θα γινόταν αν αυτές οι δεξιότητες ήταν στο παιχνίδι; Θα άλλαζε λίγο η ιστορία;

Είναι 3 τα ξημερώματα. Ο Παύλος ξύπνησε ξανά από τις φωνές του μωρού (συγγνώμη, φίλε μου, αυτό το κομμάτι δεν αλλάζει). Κουνάει την κούνια, αλλά οι φωνές δυναμώνουν. Αντί να παλεύει να προλάβει τα πάντα, κάνει ένα βήμα πίσω. Καταλαβαίνει και δέχεται τα όριά του. Με άλλα λόγια, δείχνει αυτογνωσία, αυτοδιαχείριση και αυτοέλεγχο. Σηκώνει το τηλέφωνο και παίρνει τον πατέρα του. Εκείνος έχει ήδη μαγειρέψει το αγαπημένο φαγητό του Παύλου, έχει φτιάξει μια μικρή βαλίτσα και είναι έτοιμος να έρθει να βοηθήσει με το μωρό. Όσο περιμένει, ο Παύλος βγάζει από το πρόγραμμα του πρωινού ό,τι δεν είναι προτεραιότητα. Χρειάζεται συγκέντρωση. Και σίγουρα λίγο ακόμη ύπνο.

Ας συμφωνήσουμε ότι δεν είμαστε ο Αϊνστάιν. Δεν αλλάξαμε τον τρόπο που βλέπουμε τον χώρο και τον χρόνο. Όλοι όμως χρειαζόμαστε ξεκούραση. Και όλοι χρειαζόμαστε την ικανότητα να αναγνωρίζουμε, να δεχόμαστε και να λέμε τα όριά μας. Να επιτρέπουμε στον εαυτό μας να είναι απλώς άνθρωπος. Γιατί όλοι μπορούμε να εξουθενωθούμε αν δεν δούμε έγκαιρα τα σημάδια.

Και αυτό ακριβώς κάνουμε στη Morphoses. Σε μαθήματα που γίνονται παιχνίδι, τα παιδιά βάζουν στην πράξη δεξιότητες όπως η αυτογνωσία, η αυτοδιαχείριση και ο αυτοέλεγχος.

Γιατί…

«Τα οράματα που δίνουμε στα παιδιά μας διαμορφώνουν το μέλλον.»

Καρλ Σέιγκαν